{"id":1286,"date":"2024-02-06T13:52:31","date_gmt":"2024-02-06T11:52:31","guid":{"rendered":"https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/?page_id=1286"},"modified":"2025-08-31T11:19:24","modified_gmt":"2025-08-31T09:19:24","slug":"limburg","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/limburg\/","title":{"rendered":"Limburg als lappendeken"},"content":{"rendered":"\n<p>Voor het beoefenen van genealogie in het Limburgse gebied is het goed om iets van haar geschiedenis te kennen.<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure data-wp-context=\"{&quot;imageId&quot;:&quot;69dfc2538bff3&quot;}\" data-wp-interactive=\"core\/image\" data-wp-key=\"69dfc2538bff3\" class=\"aligncenter size-large wp-lightbox-container\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"854\" data-wp-class--hide=\"state.isContentHidden\" data-wp-class--show=\"state.isContentVisible\" data-wp-init=\"callbacks.setButtonStyles\" data-wp-on--click=\"actions.showLightbox\" data-wp-on--load=\"callbacks.setButtonStyles\" data-wp-on-window--resize=\"callbacks.setButtonStyles\" src=\"https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/Limburgensis-Ducatus-Abraham-Ortelius-c.1612-large_m22979-1024x854.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-1421\" srcset=\"https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/Limburgensis-Ducatus-Abraham-Ortelius-c.1612-large_m22979-1024x854.jpg 1024w, https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/Limburgensis-Ducatus-Abraham-Ortelius-c.1612-large_m22979-300x250.jpg 300w, https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/Limburgensis-Ducatus-Abraham-Ortelius-c.1612-large_m22979-768x640.jpg 768w, https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/Limburgensis-Ducatus-Abraham-Ortelius-c.1612-large_m22979-1536x1280.jpg 1536w, https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/Limburgensis-Ducatus-Abraham-Ortelius-c.1612-large_m22979-2048x1707.jpg 2048w, https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/Limburgensis-Ducatus-Abraham-Ortelius-c.1612-large_m22979-240x200.jpg 240w, https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/Limburgensis-Ducatus-Abraham-Ortelius-c.1612-large_m22979-480x400.jpg 480w, https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/Limburgensis-Ducatus-Abraham-Ortelius-c.1612-large_m22979-1320x1100.jpg 1320w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><button\n\t\t\tclass=\"lightbox-trigger\"\n\t\t\ttype=\"button\"\n\t\t\taria-haspopup=\"dialog\"\n\t\t\taria-label=\"Vergroten\"\n\t\t\tdata-wp-init=\"callbacks.initTriggerButton\"\n\t\t\tdata-wp-on--click=\"actions.showLightbox\"\n\t\t\tdata-wp-style--right=\"state.imageButtonRight\"\n\t\t\tdata-wp-style--top=\"state.imageButtonTop\"\n\t\t>\n\t\t\t<svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"12\" height=\"12\" fill=\"none\" viewBox=\"0 0 12 12\">\n\t\t\t\t<path fill=\"#fff\" d=\"M2 0a2 2 0 0 0-2 2v2h1.5V2a.5.5 0 0 1 .5-.5h2V0H2Zm2 10.5H2a.5.5 0 0 1-.5-.5V8H0v2a2 2 0 0 0 2 2h2v-1.5ZM8 12v-1.5h2a.5.5 0 0 0 .5-.5V8H12v2a2 2 0 0 1-2 2H8Zm2-12a2 2 0 0 1 2 2v2h-1.5V2a.5.5 0 0 0-.5-.5H8V0h2Z\" \/>\n\t\t\t<\/svg>\n\t\t<\/button><figcaption class=\"wp-element-caption\">Hertogdom Limburg 1613. Kopergravure door AbrahamOrtelius en Jan Baptist Vrients, Antwerpen 1613<\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<div style=\"height:20px\" aria-hidden=\"true\" class=\"wp-block-spacer\"><\/div>\n\n\n\n<p>Een uitsnede van bovenstaande kaart is gebruikt voor de voorzijde van ons afdelingsblad GeneVer jaargang 2024.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Limburgensis Ducatis &#8211; Hertogdom Limburg<\/h3>\n\n\n\n<p>Het grondgebied van het huidige Limburg was vanaf de latere middeleeuwen meestal verdeeld tussen het hertogdom Brabant, hertogdom Gulik, hertogdom Gelre, het prinsdisdom Luik, de prinsbisschop van Keulen en het middeleeuwse hertogdom Limburg. Deze hertogen en bisschoppen waren nominaal onderhorigen van de keizer van het Roomse Rijk, maar in de praktijk gedroegen ze zich als onafhankelijke vorsten, die vaak onderling in oorlog waren. Hun conflicten werden dikwijls op Limburgs gebied uitgevochten wat zo dan ook bijdroeg aan de versnippering van het gebied.<\/p>\n\n\n\n<p>De huidige provincies Limburg zijn in hoofdzaak een voortzetting van drie oude territoriale componenten: Het&nbsp;<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Graafschap_Loon\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">graafschap Loon<\/a>&nbsp;(nu Belgisch Limburg), dat net als het&nbsp;<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Graafschap_Horn\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">graafschap Horn<\/a>&nbsp;(nu grotendeels in Nederlands Limburg), onderdeel was van het&nbsp;<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Prinsbisdom_Luik\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">prinsbisdom Luik<\/a>. De&nbsp;<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Landen_van_Overmaas\">landen van<\/a><a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Landen_van_Overmaas\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\"> Overmaas<\/a>&nbsp;(de kern van het huidige&nbsp;<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Zuid-Limburg_(Nederland)\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Zuid-Limburg<\/a>&nbsp;in Nederland: het&nbsp;<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Land_van_Valkenburg\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">land van Valkenburg<\/a>, het&nbsp;<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Land_van_%27s-Hertogenrade\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">land van &#8216;s-Hertogenrade<\/a>&nbsp;en het&nbsp;<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Land_van_Dalhem\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">land van Dalhem<\/a>) en de vroeger&nbsp;<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Tweeherigheid_van_Maastricht\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">tweeherige stad Maastricht<\/a>, alsmede het nu Nederlandse deel van het vroegere&nbsp;<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Overkwartier_van_Gelre\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Overkwartier van Gelre<\/a>&nbsp;(de kern van het huidige Nederlandse&nbsp;<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Midden-Limburg_(Nederland)\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Midden-<\/a>&nbsp;en&nbsp;<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Noord-Limburg_(Nederland)\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Noord-Limburg<\/a>). Ter aanvulling en gebiedsafronding kwamen nog enkele kleinere, maar wel strategisch gelegen Nederrijns-Pruisische delen, onder meer van het vroegere&nbsp;<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Hertogdom_Kleef\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">hertogdom Kleef<\/a>&nbsp;en&nbsp;<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Hertogdom_Gulik\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">hertogdom Gulik<\/a>, binnen Nederlands staatsverband, met&nbsp;<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Sittard\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Sittard<\/a>&nbsp;als belangrijkste plaats. Ten slotte werd naast deze gebieden nog een aantal kleine<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Vrije_heerlijkheid\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">&nbsp;<\/a>v<a href=\"https:\/\/nl.wikipedia.org\/wiki\/Vrije_heerlijkheid\">rije heerlijkheden<\/a>&nbsp;opgenomen.<sup>1)<\/sup><\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Koninkrijk der Nederlanden<\/h3>\n\n\n\n<p>In 1795 werd Maastricht ingelijfd bij de Franse Republiek, waarmee voorgoed een einde kwam aan de eeuwenoude tweeherigheid. Maastricht werd de hoofdstad van het department Nedermaas. De erfenis van de Franse Tijd is, over het geheel bezien, geen positieve. Kerken, kapittels en kloosters waren opgeheven, waardevolle inventarissen verkocht of vernield, bibliotheken, archieven en schatkamers geplunderd, en eeuwenoude instellingen die zich bezighielden met de zorg voor zieken, armen en ouden van dagen afgeschaft. De inlijving bij Frankrijk betekende ook dat de Burgerlijke Stand al in 1796 werd ingevoerd; het overgrote deel van Nederland volgde pas in 1811. In deze periode werden de akten in het Frans opgesteld. Het zal duidelijk zijn dat hierdoor familienamen van immigranten soms verbasterd of vernederlandst werden.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-pullquote has-accent-2-color has-text-color has-link-color wp-elements-6fd5329c4805549c49105b1f7586f704\" style=\"font-size:18px\"><blockquote><p><strong>in 1796 werd de Burgerlijke Stand ingevoerd<\/strong><\/p><\/blockquote><\/figure>\n\n\n\n<p>Nederlands Limburg is in zijn huidige vorm ontstaan na de afscheiding van Belgi\u00eb en kreeg in 1839 de status van het Hertogdom Limburg als persoonlijk bezit van Koning Willem I. Vanaf 1867 is het een volwaardige provincie van Nederland.<\/p>\n\n\n\n<p><sup>1)<\/sup> <em>Geschiedenis van de Nederlanden, Blom-Lamberts-Redactie, 2001<\/em><br><sup>2)<\/sup> <em>Bovenstaande links verwijzen door naar pagina\u2019s op Wikipedia.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Voor het beoefenen van genealogie in het Limburgse gebied is het goed om iets van haar geschiedenis te kennen. Een uitsnede van bovenstaande kaart is gebruikt voor de voorzijde van ons afdelingsblad GeneVer jaargang 2024. Limburgensis Ducatis &#8211; Hertogdom Limburg Het grondgebied van het huidige Limburg was vanaf de latere &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-1286","page","type-page","status-publish","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1286","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1286"}],"version-history":[{"count":29,"href":"https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1286\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2078,"href":"https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1286\/revisions\/2078"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ngv-afdelingen.nl\/lbz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1286"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}